Wat is eenzaamheid?

  • Wat is eenzaamheid nu eigenlijk? En hoe ontstaat het?

Eenzaamheid is een emotie, een gevoel.
Om uit te leggen wat dit gevoel inhoudt en hoe het ontstaat, moet ik u toch lastig vallen met wat theorie.

In een wetenschappelijk onderzoek wordt omschreven als ‘het subjectief ervaren verschil tussen aanwezige en gewenste (kwaliteit van) contacten (De Jong-Gierveld en Kamphuis, 1985).

Als we deze definitie nader bekijken, zou je kunnen zeggen dat als het aantal en of de gewenste kwaliteit van de aanwezige contacten niet als voldoende ervaren wordt, iemand zijn of haar wensen zou kunnen bijstellen.  Dit is misschien iets te simpel gesteld, want zo makkelijk is het niet.

In de definitie van Rijks kan ik me beter vinden:
Eenzaamheid is het fysiek ervaren tekort aan (patronen van) verbinding met andere mensen.

Deze definitie zegt eigenlijk dat er bij last van eenzaamheid een tekort aan patronen van verbinding bestaat.
In het heel kort betekent dit dat patronen, zoals: hoe gedraag ik me nu in contacten,  vervangen moeten worden door andere patronen: Wat kan ik anders doen, zodat er nieuwe contacten kan kunnen ontstaan? Wij hebben de biologische basisbehoefte ons verbonden te weten met anderen. Een tekort ervaren wij als het gevoel van eenzaamheid. Dit gevoel stuurt ons aan op zoek te gaan naar het vervullen van die behoefte.

Een paar cijfers: uit onderzoek is gebleken dat in Nederland ca. 40% van de bevolking zich (te vaak naar eigen zeggen) eenzaam voelt en 10% van de Nederlanders ernstige, chronische eenzaamheid ervaart.
Uit een enquête gehouden in 2013 onder 218 bezoekers van de website www.eenzaamheid.info blijkt dat 80% van hen zich ernstig zorgen maakt en verwacht dat zij oud en eenzaam zullen zijn.*

*Bron: Faktor5.nl

 

Eenzaamheid komt niet alleen bij ouderen voor.
Eenzaamheid treft niet alleen ouderen

Hoe ontstaat eenzaamheid? Eenzaamheid kan op meerdere manieren in iemands leven komen. Sommige mensen waren als kind al eenzaam omdat zij een of meerdere trauma’s hebben meegemaakt of omdat er niemand was die zich om hem of haar bekommerde of omdat het kind nooit heeft geleerd hoe je contacten kunt leggen.

Maar andere mensen zijn eenzaam geworden na een levensgebeurtenis (life-event) bijvoorbeeld na het van verlies van werk of een geliefde, na een scheiding. Niet alleen negatieve gebeurtenissen kunnen eenzaamheid tot gevolg hebben maar ook positieve; zoals de geboorte van een kind, een verhuizing of het winnen van een grote prijs.

Eenzaamheid komt bij alle leeftijden en in alle lagen van de bevolking voor.